De Taskforce Elektra, een samenwerkingsverband van netbeheerders, aannemers en installateurs dat de verzwaring van het elektriciteitsnet in de uitvoering wil versnellen, schat de bouwopgave voor Nederland op meer dan 50.000 transformatiehuisjes, meer dan 670 hoog- en middenspanningsstations en meer dan 100.000 km kabels, alles opgeteld ter grootte van meer dan 11.000 voetbalvelden.

Floris te Lintelo werkt vanuit Taskforce Elektra aan dit thema. Hij is vanuit P2 ingehuurd vanwege zijn expertise en kennis, als programmamanager voor uniforme data-uitwisseling in de sector (midden- en laagspanning). Tijdens de Platformbijeenkomst van Taskforce Elektra sprak hij over digitalisering. Zijn centrale vraag: hoe zorg je dat informatie soepel door de keten stroomt en het werk buiten kan versnellen?

Hetzelfde werk, andere taal

Netbeheerders en aannemers werken nog vaak met verschillende systemen, werkwijzen, eisen en standaarden. Het werk op straat is meestal vrijwel hetzelfde, maar de manier waarop informatie wordt uitgewisseld verschilt per organisatie. Floris: "Een aannemer die voor drie netbeheerders werkt, moet hetzelfde werk op drie manieren opleveren. Dat kost tijd die we niet hebben."

Een praktijkvoorbeeld maakt het concreet. Alleen al bij de oplevering van een compact station verschillen per opdrachtgever het aantal foto's, de aanleverspecificaties, de bestandsformaten en de gebruikte systemen. Die variatie leidt tot extra administratie, dubbel werk, fouten en vertraging. En ze maakt opschalen erg lastig.

Tussen de voordeuren

Daarom werken netbeheerders en aannemers in het programma Uniform DUS (Uniformeren Data-uitwisseling in de Sector) aan één manier van data-uitwisseling voor de buurtaanpak bij laagspanning en de gebiedsaanpak bij middenspanning. Het doel is, afspraken maken over welke informatie wordt uitgewisseld, welke kwaliteitseisen er gelden en welke standaarden worden gebruikt.

Het uitgangspunt: uniformeren tussen de voordeuren, niet erachter. Iedere ketenpartij houdt zijn eigen werkwijzen en IT. Floris: “We vragen niemand om zijn systemen om te gooien. We zorgen alleen voor dat iedereen dezelfde taal spreekt zodra informatie de deur uitgaat."

Minder variatie, meer snelheid

Uniforme opdrachten, kwaliteitseisen en gegevensuitwisseling leveren een proces op dat veel eenvoudiger te automatiseren is. Dat verlaagt de administratieve lasten en verhoogt de datakwaliteit. Bovendien opent het de deur naar toepassingen zoals AI en beeldherkenning. Maar makkelijk is het niet. Eerst worden de definities van de processtappen geüniformeerd, daarna worden de businessobjecten gedefinieerd en vervolgens stellen de partijen samen eisen en standaarden vast. Dat vraagt veel afstemming.

De komende periode werken netbeheerders en aannemers de afspraken verder uit. Praktijkkennis is daarbij onmisbaar. De mensen die dagelijks met de processen werken, weten het beste waar standaardisatie het meeste verschil maakt. Uniforme digitalisering is geen doel op zich, benadrukte Floris. Het is een randvoorwaarde om de enorme uitvoeringsopgave schaalbaar te maken. Zo bouwen netbeheerders en aannemers stap voor stap aan een digitale basis die de netuitbreiding helpt versnellen.